Przepis na byczki, czyli regionalne kluski ziemniaczane z okrasą lub sosem to propozycja na sycące, duże kluski z masy przygotowanej z surowych i gotowanych ziemniaków. W środku kryje się wyrazisty farsz mięsny, a całość dopełnia okrasa z boczku i cebuli. Dobrze przygotowane byczki są zwarte, ale miękkie, z lekko sprężystą warstwą ziemniaczaną i soczystym nadzieniem.
Takie kluski sprawdzą się przede wszystkim jako solidny obiad, zwłaszcza w chłodniejsze dni. Największy wpływ na rezultat ma dokładne odciśnięcie surowych ziemniaków oraz właściwa ilość skrobi. Zbyt mokra masa może rozpadać się podczas gotowania, a nadmiar mąki ziemniaczanej sprawi, że kluski staną się twarde.
Najważniejsze informacje
Czas, porcje i koszt
- Liczba porcji4
- Aktywny czas przygotowaniaokoło 60 minut
- Czas gotowania ziemniaków i klusekokoło 35 minut
- Czas studzenia ziemniaków i farszuokoło 15 minut
- Łączny czas przygotowaniaokoło 1 godziny 35 minut
- Orientacyjny koszt całej potrawyokoło 26–34 zł
- Orientacyjny koszt jednej porcjiokoło 6,50–8,50 zł
Wartości odżywcze
| Składnik odżywczy | Na porcję | Na 100 g |
|---|---|---|
| Kaloryczność | około 630 kcal | 130 kcal |
| Białko | około 23 g | 5 g |
| Tłuszcz | około 24 g | 5 g |
| Węglowodany | około 81 g | 17 g |
| Błonnik | około 8 g | 2 g |
Podane wartości odżywcze są orientacyjne i mogą się różnić w zależności od użytych produktów oraz wielkości porcji.
W tej wersji potrawa pasuje do tradycyjnej diety mieszanej.
Składniki na 4 porcje
Na masę ziemniaczaną
- 1500 g ziemniaków, najlepiej mączystych typu C lub BC
- 50 g mąki ziemniaczanej
- 1 łyżeczka soli
Na farsz
- 150 g mielonej wieprzowiny
- 100 g mielonej wołowiny
- 130 g cebuli
- 15 g masła
- 1/2 łyżeczki soli
- 1/3 łyżeczki mielonego czarnego pieprzu
Na okrasę
- 120 g wędzonego boczku
- 120 g cebuli
- 1/4 łyżeczki mielonego czarnego pieprzu
Do gotowania
- 4 l wody
- 30 g soli
Przepis i sposób przygotowania na: Przepis na byczki, czyli regionalne kluski ziemniaczane z okrasą lub sosem
Kroki postępowania
- Przygotuj farsz. Cebulę przeznaczoną do nadzienia pokrój w drobną kostkę. Na patelni roztop 15 g masła, dodaj cebulę i smaż na średnim ogniu przez 4–5 minut, aż zmięknie, ale się nie przypali. Dodaj 150 g mielonej wieprzowiny i 100 g mielonej wołowiny. Smaż 7–9 minut, rozdrabniając mięso łopatką, aż przestanie być surowe, a nadmiar płynu odparuje. Dopraw 1/2 łyżeczki soli i 1/3 łyżeczki pieprzu. Przełóż farsz na talerz i pozostaw na około 15 minut do ostygnięcia.
- Ugotuj część ziemniaków. Z obranych 1500 g ziemniaków odważ 400 g. Pokrój je na kawałki podobnej wielkości, zalej wodą i gotuj przez około 15–20 minut, aż będą całkowicie miękkie. Dokładnie odcedź, przeciśnij przez praskę lub utłucz tłuczkiem i rozłóż cienką warstwą na talerzu, aby szybciej ostygły. Nie używaj blendera, ponieważ może zmienić ziemniaki w kleistą masę.
- Zetrzyj i odciśnij surowe ziemniaki. Pozostałe 1100 g ziemniaków zetrzyj na drobnych oczkach tarki, jak na placki ziemniaczane. Przełóż masę na czystą bawełnianą ściereczkę i bardzo mocno wyciśnij nad miską. Ziemniaki powinny pozostać lekko wilgotne, lecz nie mogą ociekać sokiem. Odstaw wyciśnięty płyn na 5–10 minut, aż na dnie zbierze się naturalna skrobia. Ostrożnie wylej płyn, pozostawiając biały osad.
- Zrób masę ziemniaczaną. W dużej misce połącz odciśnięte surowe ziemniaki, wystudzone ziemniaki gotowane, naturalną skrobię zebraną z dna miski, 1 łyżeczkę soli oraz 40 g mąki ziemniaczanej. Krótko wyrób ręką. Masa powinna być wilgotna i lekko lepka, ale po ściśnięciu w dłoni musi zachowywać kształt. Pozostałe 10 g mąki ziemniaczanej zachowaj do ewentualnego skorygowania konsystencji.
- Uformuj kluskę próbną. Zwilż dłonie wodą i nabierz około 100–110 g masy ziemniaczanej. Rozpłaszcz ją na placek o grubości około 1 cm, a na środku ułóż około 20 g zimnego farszu. Zawiń brzegi nad nadzieniem, dokładnie zlep i uformuj podłużną kluskę długości około 8–10 cm. Farsz nie powinien prześwitywać przez ziemniaczaną warstwę.
- Sprawdź konsystencję masy. W dużym garnku zagotuj 4 l wody z 30 g soli. Włóż przygotowaną kluskę próbną, a po ponownym zagotowaniu zmniejsz ogień, aby woda tylko spokojnie bulgotała. Po wypłynięciu gotuj byczka jeszcze 7–8 minut. Wyjmij go łyżką cedzakową i przekrój. Jeśli zachowuje kształt, a masa ziemniaczana jest zwarta i ugotowana w środku, proporcje są właściwe. Jeżeli kluska zaczyna się rozpadać, dodaj do pozostałej masy zachowane 10 g mąki ziemniaczanej.
- Ulep pozostałe byczki. Z pozostałej masy i farszu uformuj w taki sam sposób około 13–15 klusek, pracując zwilżonymi dłońmi. Staraj się zachować podobną wielkość, dzięki czemu wszystkie ugotują się w zbliżonym czasie. Dokładnie zamykaj miejsca łączenia, ponieważ niedoklejona masa może otworzyć się w garnku.
- Ugotuj kluski. Wkładaj byczki do lekko wrzącej wody partiami po 4–5 sztuk. Po około 20–30 sekundach bardzo delikatnie przesuń je łyżką przy dnie, aby nie przywarły. Od momentu wypłynięcia gotuj każdą partię przez 7–8 minut na małym lub średnim ogniu. Woda nie powinna gwałtownie wrzeć, ponieważ intensywne obijanie klusek o siebie zwiększa ryzyko pękania. Gotowe byczki wyjmuj łyżką cedzakową.
- Przygotuj okrasę. Boczek pokrój w kostkę o boku około 5–7 mm, a 120 g cebuli w drobną kostkę. Boczek połóż na zimnej patelni, ustaw średni ogień i smaż przez 5–7 minut, aby stopniowo wytopił się tłuszcz. Dodaj cebulę i smaż jeszcze około 5 minut, aż będzie miękka i złocista. Dopraw 1/4 łyżeczki pieprzu. Gorące byczki polej wytopionym tłuszczem i rozłóż na nich boczek z cebulą.
Propozycje podania
- Podawaj byczki od razu po ugotowaniu, obficie polane ciepłą okrasą z boczku i cebuli.
- Zamiast okrasy możesz podać je z gęstym sosem pieczarkowym lub grzybowym.
- Do sycących klusek dobrze pasuje niewielka porcja surówki z kiszonej kapusty.
Dodatkowe wskazówki
- Najlepiej sprawdzają się ziemniaki mączyste, o dużej zawartości skrobi. Z odmian sałatkowych masa może być wyraźnie bardziej wilgotna i trudniejsza do formowania.
- Dodatkową mąkę ziemniaczaną stosuj oszczędnie. Jej nadmiar sprawia, że po ugotowaniu kluski są twarde i gumowate.
- Zimny farsz łatwiej szczelnie zamknąć w masie ziemniaczanej i nie rozmiękcza on miejsca łączenia.
- Masa ziemniaczana może lekko kleić się do dłoni. Zamiast obficie oprószać ją mąką, zwilżaj ręce wodą.
- Wielkość klusek ma znaczenie dla czasu gotowania. Wyraźnie grubsze sztuki mogą potrzebować dodatkowych 1–2 minut po wypłynięciu.
Przechowywanie w lodówce i mrożenie
Ugotowane byczki bez okrasy można przechowywać w szczelnie zamkniętym pojemniku w lodówce przez około 2 dni. Najlepiej odgrzewać je na patelni na niewielkiej ilości tłuszczu, w całości lub przekrojone wzdłuż, aż środek będzie gorący, a powierzchnia lekko się przyrumieni. Kluski można zamrozić po całkowitym ostudzeniu, najlepiej najpierw osobno na tacy, a po zamrożeniu przełożyć do woreczka lub pojemnika i przechowywać do około 2 miesięcy. Rozmrażaj je przez kilka godzin w lodówce, a następnie odgrzej na patelni; okrasę najlepiej przygotować świeżą.


