Przepis na famułę, czyli słodko-kwaśną zupę owocową jak z dawnej kuchni daje zupę o wyraźnie owocowym, lekko cierpkim smaku, przełamanym umiarkowaną słodyczą i łagodnością śmietany. Wiśnie, jabłka i śliwki częściowo rozpadają się podczas gotowania, dlatego wywar staje się zawiesisty, ale nie powinien przypominać ani kisielu, ani gładkiego kremu. Charakterystyczna jest właśnie równowaga między kwaśnymi owocami a niewielką ilością cukru.
Famułę można podać na lekki obiad, podwieczorek albo jako chłodną zupę w upalny dzień. Największy wpływ na rezultat mają dojrzałe, aromatyczne owoce oraz ostrożne zagęszczenie skrobią. Ważne jest również zahartowanie śmietany, ponieważ kwaśna zupa łatwo może ją zwarzyć.
Najważniejsze informacje
Czas, porcje i koszt
- Liczba porcji6
- Aktywny czas przygotowania20 minut
- Czas gotowania25 minut
- Czas lekkiego przestudzenia15 minut
- Łączny czas przygotowaniaokoło 60 minut
- Orientacyjny koszt całej potrawy24–32 zł
- Orientacyjny koszt jednej porcji4–5,50 zł
Wartości odżywcze
| Składnik odżywczy | Na porcję | Na 100 ml |
|---|---|---|
| Kaloryczność | około 210 kcal | 63 kcal |
| Białko | około 3 g | 1 g |
| Tłuszcz | około 4 g | 1 g |
| Węglowodany | około 41 g | 12 g |
| Błonnik | około 5 g | 1,5 g |
Podane wartości odżywcze są orientacyjne i mogą się różnić w zależności od użytych produktów oraz wielkości porcji.
Zupa pasuje do diety wegetariańskiej i może stanowić lekki, owocowy posiłek.
Składniki na 6 porcji
- 600 g wiśni, świeżych lub mrożonych bez pestek
- 400 g jabłek
- 250 g śliwek
- 100 g czarnych lub czerwonych porzeczek
- 1200 ml wody
- 70 g cukru
- 1 łyżeczka mielonego cynamonu
- 2 sztuki goździków
- 1/4 łyżeczki soli
- 20 g mąki ziemniaczanej
- 60 ml zimnej wody do rozmieszania mąki
- 120 g kwaśnej śmietany 18%
- 1 łyżka soku z cytryny
Przepis i sposób przygotowania na: Przepis na famułę, czyli słodko-kwaśną zupę owocową jak z dawnej kuchni
Kroki postępowania
- Przygotuj owoce. Wiśnie wydryluj, jeśli używasz świeżych. Jabłka obierz, usuń gniazda nasienne i pokrój na kawałki o grubości około 2 cm. Śliwki przekrój na pół, usuń pestki, a większe owoce podziel na ćwiartki. Porzeczki opłucz i usuń szypułki.
- Ugotuj owocową bazę. Do garnka o pojemności co najmniej 3 litrów przełóż 600 g wiśni, 400 g jabłek, 250 g śliwek i 100 g porzeczek. Wlej 1200 ml wody, dodaj 1/4 łyżeczki soli, 1 łyżeczkę cynamonu oraz 2 goździki. Doprowadź do wrzenia, następnie zmniejsz ogień i gotuj bez przykrycia przez 18–20 minut. Owoce powinny być bardzo miękkie, a część jabłek i śliwek może zacząć się rozpadać.
- Nadaj zupie właściwą konsystencję. Wyjmij goździki. Nabierz około 2 szklanek zupy razem z owocami i krótko zmiksuj blenderem, a następnie przelej z powrotem do garnka. Resztę owoców pozostaw w kawałkach. Famuła powinna być lekko zawiesista i wyraźnie owocowa, nie całkowicie gładka.
- Dopraw zupę. Dodaj 70 g cukru oraz 1 łyżkę soku z cytryny. Wymieszaj i spróbuj po chwili. Smak powinien pozostać zdecydowanie słodko-kwaśny; cukier ma łagodzić cierpkość porzeczek i wiśni, ale jej całkowicie nie przykrywać.
- Lekko zagęść famułę. W kubku dokładnie rozmieszaj 20 g mąki ziemniaczanej z 60 ml zimnej wody. Zupę ponownie doprowadź do lekkiego wrzenia. Wlewaj zawiesinę cienkim strumieniem, cały czas mieszając. Gotuj jeszcze 1–2 minuty, aż płyn delikatnie zgęstnieje i zacznie pozostawiać cienką warstwę na łyżce. Nie dodawaj suchej mąki bezpośrednio do garnka, ponieważ utworzą się grudki.
- Zahartuj śmietanę. Do miseczki przełóż 120 g kwaśnej śmietany 18%. Dodaj 3–4 łyżki gorącej zupy, za każdym razem dokładnie mieszając. Zahartowaną śmietanę wlej do garnka i mieszaj na małym ogniu przez około 1 minutę. Po dodaniu śmietany nie doprowadzaj zupy do gwałtownego wrzenia, ponieważ w kwaśnym środowisku może się zwarzyć.
- Odstaw przed podaniem. Zdejmij famułę z ognia i pozostaw na około 15 minut. Po krótkim odpoczynku zupa nieco zgęstnieje, a smak owoców i przypraw się wyrówna. Podawaj ją ciepłą, letnią albo dobrze schłodzoną.
Propozycje podania
- Podaj famułę letnią z osobno ugotowanymi młodymi ziemniakami, które dobrze równoważą słodko-kwaśny smak.
- Schłodzoną zupę można serwować jako lekki letni posiłek bez dodatkowych składników.
- Do ciepłej famuły pasują niewielkie kluski lane lub drobny makaron ugotowany oddzielnie.
Dodatkowe wskazówki
- Najlepszy smak dają owoce dojrzałe i aromatyczne; bardzo słodkie jabłka warto łączyć z kwaśniejszymi wiśniami lub porzeczkami.
- Przy użyciu mrożonych owoców nie trzeba ich wcześniej rozmrażać, ale czas dojścia zupy do wrzenia będzie nieco dłuższy.
- Nie zwiększaj znacząco ilości mąki ziemniaczanej. Famuła powinna przypominać gęstszą zupę owocową, a nie kisiel.
- Ilość cukru można skorygować o 10–20 g w zależności od kwaśności owoców, zachowując jednak wyraźny słodko-kwaśny charakter.
- Po schłodzeniu zupa staje się gęstsza, dlatego przed podaniem z lodówki można ją wymieszać z 2–3 łyżkami zimnej wody.
Przechowywanie w lodówce i mrożenie
Famułę przechowuj w szczelnie zamkniętym pojemniku w lodówce przez 2–3 dni. Można podać ją bez podgrzewania albo ogrzewać powoli na małym ogniu, często mieszając i nie dopuszczając do intensywnego wrzenia. Zupę można zamrozić, jednak śmietana po rozmrożeniu może lekko się rozwarstwić, dlatego najlepszą konsystencję zachowuje famuła świeża lub przechowywana w lodówce. Zamrożoną zupę rozmrażaj przez noc w lodówce, a następnie podgrzej łagodnie i dokładnie wymieszaj.
